نکاتی در رابطه با رفتارهای کلیشه ای اوتیسم :
- رفتار کلیشهای یا تکراری یکی از شاخصهای کلیدی اوتیسم است.
- چهار نوع رفتار تکراری وجود دارد: حرکتی، صوتی، خودآزاری و سایر حرکات رفتاری.
- تلاش برای متوقف کردن رفتار تکراری میتواند آن را بدتر کند.
- مدیریت با مداخلات خاص امکانپذیر است.
- تمریناتی که شبیه رفتارهای کلیشه ای هستند در کاهش این رفتارها در کودکان موثرتر هستند.
مقدمه
در سال ۱۹۴۳، اولین مورد اوتیسم تشخیص داده شد. از آن زمان، آنچه ما در مورد اوتیسم میدانیم به صورت تصاعدی افزایش یافته است، و همچنین تعداد افرادی که با اختلال طیف اوتیسم تشخیص داده شدهاند نیز افزایش یافته است.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد طبق دادههای جمعآوریشده توسط CDC:
- نوعی از این اختلال از هر ۴۴ کودک، ۱ نفر را تحت تأثیر قرار میدهد.
- پسران چهار برابر بیشتر از دختران احتمال ابتلا به اوتیسم ASD دارند.
- اوتیسم در هر گروه نژادی، اجتماعی-اقتصادی و فرهنگی یافت میشود.
همچنین می دانیم که مداخله زودهنگام تأثیر مادامالعمری بر رشد اجتماعی و عاطفی افراد مبتلا به اوتیسم دارد. وقتی به کودک مبتلا به اوتیسم کمک، آموزش و درک داده میشود، احتمال بسیار بیشتری برای رسیدن به حداکثر پتانسیل خود دارند. یکی از اجزای حیاتی مداخله، یادگیری نحوه مدیریت رفتار تکراری یا کلیشهای است. در این مقاله، شما یاد خواهید گرفت که چه چیزی رفتارهای تکراری را انگیزه میدهد، اهمیت این رفتارها چیست و موثرترین راهها برای مدیریت و پذیرش رفتارهای تکراری یا کلیشهای چیست.
رفتار کلیشهای در اوتیسم: چیست؟
طبق راهنمای تشخیصی و آماری انجمن روانپزشکی آمریکا، ویرایش پنجم (DSM-5)، یکی از سه ویژگی اصلی تشخیصی اختلال طیف اوتیسم، الگوهای رفتاری محدود، تکراری و کلیشهای است.
این رفتارهای کلیشهای، اگرچه طیف گستردهای دارند، اما رایجترین شاخص تشخیص اختلال طیف اوتیسم هستند. این رفتارها شامل حرکات تکراری، رفتارهای خودآزاری و گفتار تکراری غیرعملکردی هستند که به عنوان پژواکگویی نیز شناخته میشوند.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد
با این حال، رفتار کلیشهای که به عنوان تحریک نیز شناخته میشود، در بین همه افراد، چه افراد دارای اختلال عصبی معمولی و چه افراد دارای اختلال عصبی متنوع، کاملاً رایج است!
ممکن است وقتی سعی میکنید توجه کنید، بیقراری کنید یا وقتی عصبی هستید، پای خود را تکان دهید. بیقراری ممکن است بیهدف به نظر برسد، اما در واقع، میتواند فرد را آرام کند یا به او کمک کند تا تمرکز کند.
چنین چیزی در مورد تمام رفتارهای کلیشهای در اختلال طیف اوتیسم صدق میکند.
نمونههایی از رفتارهای کلیشهای
چهار نوع کلیشه در کودکان اوتیسم شناسایی شده است که شامل :
| انواع کلیشهها | مثال |
|---|---|
| کلیشههای حرکتی «حرکات غیرهدفمند، ریتمیک و تکراری هستند که با حواسپرتی متوقف میشوند». | تکان دادن دست تکان دادن بدن چرخیدن پریدن مکرر ضربه زدن با انگشت |
| رفتارهای خودآزاری «آسیبرسانی عمدی و مستقیم به بافت بدن بدون قصد خودکشی» هستند. | کوبیدن سر به دیوار یا میز خود را نیشگون گرفتن سیلی زدن گاز گرفتن |
| کلیشههای صوتی «استفاده غیرمعمول از زبان یا گفتار غیرکاربردی» است. | غرغر کردن جیغ زدن عبارات نامربوط به موقعیت فعلی آواز خواندن نامفهوم حرف زدن |
| حرکت کلیشهای یک «رفتار تکراری غیرعملکردی» است. | چرخاندن اشیاء ورق زدن اشیاء تراز کردن اشیاء بازرسی بصری غیرمعمول اشیاء |
آیا رفتارهای کلیشهای همیشه نشاندهنده اوتیسم هستند؟
برای تشخیص اوتیسم، کودک باید رفتارهای کلیشهای از خود نشان دهد. با این حال، نشان دادن رفتارهای کلیشهای به طور خودکار نشاندهنده اوتیسم نیست. جویدن ناخن، ضربه زدن با پا، تکان دادن پا، ضربه زدن با انگشت و قدم زدن، همگی کلیشههای حرکتی هستند که عموماً توسط جامعه به عنوان رفتار اضطرابی “عادی” پذیرفته میشوند. این حرکات تکراری فیزیکی نتیجه اضطراب نیستند، بلکه تلاش مغز برای تسکین، تحریک یا پردازش هستند.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد رفتارهای کلیشهای همچنین در افرادی که دارای برخی معلولیتهای حسی، فکری یا رشدی هستند، رایج است. گاهی اوقات انواع مختلف تأخیر در رشد یا اختلالات روانی نیز میتوانند این رفتارها را نشان دهند، اما معمولاً علل موقتی مانند عوارض جانبی دارو هستند.
چه چیزی باعث رفتار کلیشهای در کودکان مبتلا به اوتیسم میشود؟
کودکان مبتلا به اوتیسم ممکن است به دلایل مختلفی از رفتار کلیشهای استفاده کنند. این دلایل معمولاً در سه دسته مختلف قرار میگیرند.
- ورودی حسی: تحریک بیش از حد یا کمتر از حد میتواند پیشساز رفتار تحریکآمیز باشد
- ابراز احساسات: ابراز درد یا واکنشهای احساسی، چه مثبت و چه منفی.
- خودتنظیمی: تنظیم یا خودآرامسازی به دلیل احساسات قوی.
افراد مبتلا به اوتیسم تمایل دارند «دنیا را از طریق احساس و عمل درک کنند، در حالی که اکثر نوروتیپیکها از طریق فکر و زبان درک میکنند». رفتارهای تکراری راهی برای افراد مبتلا به ASD است تا با نیاز به تحریک حسی کم یا زیاد، مسائل عاطفی و موانع زبانی کنار بیایند.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد رفتارهای تکراری به کودکان مبتلا به اختلال طیف اوتیسم اجازه میدهد تا دنیای اطراف خود را درک کنند، که اغلب میتواند گیجکننده و ترسناک باشد. آنها را قادر میسازد تا نیازها یا احساسات خود را در زمانی که نمیتوانند از کلمات استفاده کنند، بیان کنند. این کار به آنها آرامش میدهد و آنها را از دنیای طاقتفرسای اطرافشان رهایی میبخشد. درک دلیل وجود این رفتارها قبل از ایجاد برنامهای برای مدیریت آنها ضروری است. برای ایجاد تغییر، ابتدا بفهمید چه چیزی این رفتار را انگیزه میدهد و سپس تعیین کنید که فرزندتان چگونه میتواند نیازهای خود را برآورده کند.
رفتارهای کلیشهای: مواردی که باید در نظر بگیرید
اگر پسر شما هنگام عبور از فروشگاه مواد غذایی دستانش را تکان میدهد یا بیش از حد غرغر میکند، قابل درک است که چرا ممکن است بپرسید: “چگونه میتوانم او را متوقف کنم؟” قبل از تلاش برای متوقف کردن یا تغییر رفتار او، چند نکته در مورد تأثیر رفتار خود تحریکی او وجود دارد که باید در نظر بگیرید. از خود و سایر مراقبان سوالات زیر را بپرسید: آیا رفتار او بر شخص دیگری در خانواده یا حلقه اجتماعی تأثیر منفی میگذارد؟ آیا حرکات تکراری او در توانایی یادگیری او اختلال ایجاد میکند؟ آیا او به خودش آسیب جسمی میرساند؟ آیا الگوهای تکراری او مانع از شرکت او در بازی با دیگران میشود؟ آیا این رفتاری است که وقتی نوجوان یا بزرگسال شد، قابل قبول باشد؟ آیا او هنوز میتواند وظایف روزانه خود را در حین انجام رفتار مشخص شده انجام دهد؟کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد اگر به بیش از یکی از سؤالات فوق پاسخ «بله» دادهاید، ممکن است به نفع پسر یا خانواده شما باشد که راههایی برای تغییر یا اصلاح رفتار کلیشهای او پیدا کنید. به جای پرسیدن «چگونه میتوانم جلوی تکان دادن دستهایش را بگیرم؟» از خود بپرسید «چگونه میتوانم کاری کنم که این رفتار تکراری به نفع او و نه به ضرر او عمل کند؟» بیشتر بدانیم-چگونه کودک اوتیسم را آرام کنیم؟
نحوه مدیریت رفتارهای کلیشهای در اوتیسم
تلاش برای متوقف کردن رفتارهای تکراری گاهی اوقات میتواند منجر به تکرار بیشتر آنها شود. بنابراین به جای حذف آنها، هدف مدیریت رفتارهای کلیشهای است. مدیریت بسته به نوع رفتار کلیشهای و هدف متفاوت است. اولین قدم باید مراجعه به پزشک برای از بین بردن هرگونه دلیل بیولوژیکی برای این رفتار باشد. میگرن، مشکلات بینایی، دندان درد یا سایر بیماریهای جسمی میتوانند بر رفتارها تأثیر بگذارند. درمان درد جسمی میتواند تمام چیزی باشد که برای حل این مشکل لازم است. هنگامی که پزشک گواهی سلامت کامل فرزند شما را ارائه داد، میتوانید در مورد یک برنامه عملی برای مدیریت این رفتارها تصمیم بگیرید.
ایدههایی برای مدیریت رفتارهای کلیشه ای
مواقعی وجود دارد که رفتارها در یادگیری یا روابط بین فردی اختلال ایجاد میکنند. این تداخل ممکن است دلیلی برای تلاش برای کاهش رفتارهای تحریکآمیز او با تعیین محدودیت یا هدایت او به سمت چیزی مفیدتر باشد. در ادامه چند ایده در مورد چگونگی مدیریت بهتر رفتارهای تکراری ارائه شده است.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد
برای رفتار محدودیت تعیین کنید
ایجاد برخی محدودیتها برای پسرتان میتواند به او کمک کند تا یاد بگیرد رفتارهای تکراری خود را به حداقل برساند. شاید او دوست داشته باشد که دائماً درها را باز و بسته کند. تعیین محدودیتی مانند “میتوانی هر ساعت یک بار در اتاق خواب را باز و بسته کنی” به او اجازه میدهد که همچنان درگیر این رفتار باشد، اما همچنین تا حدی خودکنترلی را تشویق میکند. نکته مهمی که باید در مورد تعیین محدودیتها به خاطر داشته باشید این است که باید ثبات لازم را برای آگاه ماندن او از مرز خود فراهم کنید. یک تایمر تنظیم کنید که ساعتی یک بار زنگ بزند یا برای او ساعتی بخرید که به او هشدار دهد.
به سمت یک رفتار مفیدتر هدایت کنید
اگر او درگیر برخی رفتارهای خودآزاری است، هدایت او به سمت چیزی ملایمتر برای بدنش میتواند مفید باشد. “آیا میتوانی به جای سیلی زدن، صورتت را به آرامی بمالی؟” «میدانم که دوست داری انگشتانت را گاز بگیری، اما دارند خونریزی میکنند. میتوانی یک سنگ صاف را در جیبت بگذاری و به جای اینکه آنها را در دهانت بگذاری، با انگشتانت آن را بمالی؟»
از نشانههای بصری یا داستانهای مفید استفاده کن
از آنجایی که کودکان مبتلا به اوتیسم برای درک دنیای خود رفتارهای تکراری انجام میدهند، ارائه نشانههای بصری یا روایتها میتواند به پردازش احساسات یا تغییرات محیطی کمک کند. کتابها، ویدیوهای آموزشی، فلش کارتها و نوشتن خاطرات، روشهای جایگزین پردازش هستند که ذهن او را بیشتر از مکالمه یا درسهای رسمی درگیر میکنند، به خصوص اگر تحریک بصری وجود داشته باشد.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد «میتوانم بگویم که الان احساسات زیادی داری. میتوانی از آنچه الان در درونت اتفاق میافتد، برایم نقاشی بکشی؟» «میدانم که دیدن چیدمان مجدد مبلمان اتاق خوابت تو را مضطرب میکند. چطور است همین الان آن کتاب در مورد اضطراب را با هم بخوانیم؟» «بیایید چند ویدیوی مفید در مورد چگونگی دوست شدن تماشا کنیم. سپس میتوانیم آنچه را که یاد میگیری تمرین کنیم؟»
یک برنامه دقیق و ساختارمند داشته باشید.
یک برنامه دقیق و ساختارمند برای کودکان بسیار مهم است. کسانی که در طیف اوتیسم هستند، اشتیاق بیشتری برای آن دارند. پیشبینی اتفاقات بعدی، ترس از ناشناختهها را کاهش میدهد و به ایجاد جهت برای انتظارات رفتاری کمک میکند. اگر اضطراب عامل اصلی رفتارهای کلیشهای باشد، ارائه راحتی پیشبینیپذیری، از طریق یک برنامه دقیق و برنامهای برای منظم ماندن، به پسر شما کمک میکند تا با آن کنار بیاید. “بعد از مدرسه، ما همیشه روی مبل مینشینیم و یک ساعت یک برنامه تماشا میکنیم. شما میتوانید تمام روز در مدرسه منتظر آن باشید!” “برنامه روزانه روی درب اتاق خواب شما نوشته شده است. لطفاً هر زمان که به یادآوری برنامه بعدی نیاز داشتید، آن را بررسی کنید.”
از رفتارها به عنوان پاداش استفاده کنید
استفاده از یک رفتار تکراری انتخاب شده به عنوان پاداش برای تشویق بازی یا کار اجتماعی از دو طریق مفید است. این کار مهارتهای زندگی را آموزش میدهد و همچنین امکان ایجاد ساختاری پیرامون رفتار کلیشهای را فراهم میکند.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد”وقتی تکالیف ریاضی خود را تمام کردی، میتوانی دور خودت بچرخی.””پنج دقیقه با دوستت در مورد پرندگان صحبت کن و سپس پنج دقیقه به علایق آنها گوش کن.”
اضافه کردن وسایل
فرض کنید که اضافه بار حسی علت این رفتار است. در این صورت، ارائه برخی وسایل برای کمک به اضافه بار میتواند ناراحتی او را به میزان قابل توجهی کاهش دهد و در نتیجه نیاز او به آرامش خود را از بین ببرد. “بیایید هدفونهای حذف نویز خود را با خود به فروشگاه بیاوریم.” “اگر خورشید خیلی روشن است، میتوانید عینک آفتابی خود را بزنید.” “اگر جورابهای شما خیلی خراشیده میشوند، یک جفت جوراب اضافی برای شما آوردهام.”
مداخلات رفتاری حرفهای
رفتارهای کلیشهای همچنین میتوانند از نظر جسمی به فرزند شما آسیب برسانند، که دلیل موجهی برای تمایل به قطع رفتار است. در مواردی که رفتار بسیار نگرانکننده یا خطرناک است، مهم است که در اسرع وقت به دنبال مداخله حرفهای باشید.کاردرمانی حرکت کلیشه ای اوتیسم شمشیری مهرآباد کاردرمانگران ، روانپزشکان کودک و نوجوان و رفتاردرمانگران کودک ، همگی متخصصانی هستند که میتوانند تجزیه و تحلیل عملکردی و بینشی در مورد چگونگی متوقف کردن رفتارهای مضر ارائه دهند. درخواست کمک و ایجاد یک برنامه برای کودکان مبتلا به اوتیسم راهی عالی برای پرورش رشد عاطفی فرزند شما است. با رویکرد درست و پذیرش رفتارهای کلیشهای، او میتواند زندگی شاد و متعادلی داشته باشد!
-تمریناتی جهت کاهش رفتارهای کلیشه ای در کودکان اتیسم – بخش دوم
مرکز توانبخشی ماهان آماده ارائه مشاوره و درمان های لازم در مورد فرزندپروری (بازی درمانی و رفتاردرمانی توسط روانشناس) و توانبخشی کودکان اوتیسم (کاردرمانی حسی – حرکتی ، کاردرمانی ذهنی و گفتاردرمانی) توسط درمانگران مجرب مرکز می باشد.
شماره های تماس :







1 دیدگاه
[…] -تمریناتی جهت کاهش رفتارهای کلیشه ای در کودکان اتیسم R… […]